المسعودي ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )

570

مروج الذهب ( فارسى )

203 ذكر چهار ربع جهان و چهار طبع و اختصاصات هر يك از ربع‌ها از شرق و غرب و شمال و جنوب و هواها و مسائل ديگر از تاثير ستارگان و مطالبى كه مربوط به اين باب است مسعودى گويد : اما در خصوص چهار طبع ، آتش گرم و خشك است و اين طبع اول است و طبع دوم خنك و مرطوب است كه آب است و طبع سوم هواست كه گرم و مرطوب است و طبع چهارم زمين است كه خنك و خشك است دو تا از اينها به طرف بالا ميرود كه آتش و هواست و دو تا در پائين جاى ميگيرد كه زمين و آب است و جهان چهار قسمت است مشرق ربع اول است و هر چه در آن هست مانند هوا و خون گرم و مرطوب است و باد اين ربع باد جنوب است و ساعت آن ساعت اول و دوم و سوم است و از قواى بدن نيروى هاضمه و از مزه‌ها مزه شيرين وابسته به آنست و ستاره آن ماه و زهره است و برج آن حمل و ثور و جوزا است . حكيمان را درباره وصف اين ربع‌ها گفتگو بسيار است و اين شمه‌اى از آنست كه گفتيم و ميگوئيم . مغرب ربع دوم است و هر چه در آن هست چون آب و بلغم و زمستان خنك و مرطوب است و باد آن دبور است و ساعت آن دهم و يازدهم و دوازدهم است از مزه‌ها شور و امثال آن و از نيروهاى بدن نيروى دافعه وابسته آنست . ستاره آن مشترى و عطارد و برج آن جدى و دلو و حوت است جزء سوم شمال است و هر چه در آن هست چون خلط صفرا و تابستان گرم و خشك است و باد آن صباست و ساعت آن چهارم و پنجم و ششم روز است و از قواى بدن نيروى نفسانى و از مزه‌ها تلخى